روزنامه اعتماد

کد خبر: 188969

تاریخ خبر: ۱۴۰۱ شنبه ۲۲ مرداد

اندوه‌يادي

براي سايه

« درد گنگ»

پيام آزاده

دكتر براي اندوه مرگ سايه كه گاه صاحب نظران و فرهنگ شناسان بزرگ ما مقام هنري و ادبي او را در درجه <<حافظ زمانه ما>> ستوده اند، شايستگان بسياري سخن گفته اند و مي گويند، اما بايد براي فهم بزرگي دامنه اين سوگ، جايي هم براي كساني باز كرد كه نه اديب بوده اند و هستند و نه هنرمند و هنرشناس، از زاويه ديگر با <<سايه>> زيسته اند و سايه او به دلايلي بر سر احساس و ادراك آنان از زندگي افتاده است. من از جمله همين گروه دومم. پزشكم و سرطان شناس و شايد گمان شود به سبب تخصص حرفه اي چندان نسبتي با سايه نداشته ام كه اينچنين در اندوه مرگ او فرو ريزم، اما واقعيت چيز ديگري است، پزشكان آنجا كه به خصوص با بيماران بزرگ روبرو مي شوند و مي بينند سرمايه هاي يك كشور و يك ملت به دست آنها سپرده شده است، تسليم عظمت روحي و شيفته شخصيت آنان مي شوند و چشم شان مدام نگران لحظه لحظه سلامت و بهبود آنها مي شود. علاوه بر اين بيماران هم در چهره پزشك خويش تصويري از يك منجي و درمانگر مي بينند. به اين سبب است كه رابطه ميان پزشك و بيمار گاه از حد دوستي فراتر مي رود و به مريدي و مرادي يا فرزندي و پدري نزديك تر مي شود. سايه <<سايه>> بر زندگي من و در سامان دادن احساس و حتي ادراك اجتماعي ام، چنين بوده است. من به اقتضاي تخصص و پزشكي ام سال ها مسووليت درمان خوني دو قله فرهنگ و هنر ايران، استاد محمد شجريان و استاد محمدرضا لطفي را كه گرفتار چنگال سرطان شده بودند، به عهده داشتم. بيماري شجريان و لطفي علاوه بر جنبه هاي انساني اش كه شامل هر بيماري مي شود، تهديدي براي امروز و فرداي فرهنگ و هنر ايران بود؛ مگر تا كي مي توان صبر كرد كه از دل هنر ايراني لطفي و شجرياني برآيند؟ در اين دوره درمان مدام نگران دانش و تجربه خويش بودم كه خداي ناكرده مرا در اين مسووليت سنگين ناتوان نگذارند. سايه به مددم آمد و آنگاه كه فهميد دست اندركار درمان اين دو بزرگم، باب گفت وگو و احوال پرسي مدام را باز كرد، تماس هايش زمان نمي شناخت، نگران بود و همانند پدري كه فرزندي زير تيغ پزشك دارد، يا برادري كه نگران بهبود برادر ناخوشحال خويش است جوياي حال آنان بود.

آنچه سهم من از اين دغدغه هاي سرشار از مهر و جوانمردي بود، آموختن درس انسانيت و محبت از سايه بود، سايه از آن پس به دريافت من از هستي، به احساس من از زندگي و به پالايش روحم از آلودگي، معنايي ديگر داد. باز هم مي گويم، پزشكم و كارم شيمي درماني و پرتودرماني است، با به هم خوردن متابوليسم بدن و جدال ميان سلول هاي مهاجم سرطاني و سلول هاي سالم آن سروكار دارم، اما در پرتو آموزه هاي اخلاقي و انساني <<سايه>> و امثال كمياب او كه سرمايه هاي بي بديل اين آب و خاكند، به دنياهايي بزرگ تر از حرفه ام راه پيدا كرده ام و براي همين داغدار مرگ اويم، در حالي كه هنوز نتوانسته ام از عزاي استادم دكتر منوچهر دوايي – سرمشق انسان زيستن- به درآيم. اندوهم را از زبان خود سايه مي گويم:

درون سينه ام دردي است خونبار

كه همچون گريه مي گيرد گلويم

غمي آشفته، دردي گريه آلود

نمي دانم چه مي خواهم بگويم

آنكولوژيست (سرطان شناس)